Tình hình là "gà mái" nhà mình mới đẻ được một "quả trứng vàng". Lấy cảm hứng từ đó mình mở topic nói về sự tạo thành trứng gà cho các bác cùng tham khảo nhé!
Trứng gà là sản phẩm của sự phối hợp hoàn hảo một chuỗi các giai đoạn phức tạp
Trong quá trình nuôi gà của mình, có lẽ các bác cũng từng gặp vấn đề khi gà đẻ trứng. Thỉnh thoảng gà đẻ trứng chỉ có một lớp màng và không có vỏ. Có trứng lại có hình dạng kỳ lạ, có trứng không có lòng đỏ hoặc có hai lòng đỏ. Qua bài viết này, hy vọng các bác sẽ có một cái nhìn rõ hơn về sự hình thành trứng và quá trình đẻ trứng
Để hiểu rõ hơn trứng được tạo thành từ đâu và như thế nào, trước tiên chúng ta phải tìm hiểu về cấu tạo của trứng. Các bác xem hình minh họa một quả trứng bổ dọc.
Cấu tạo của một quả trứng gà
Vòi trứng của gà có một vài sự khác biệt đáng kể so với vòi trứng của các loài động vật có vú. Hình vẽ bên dưới mô tả vòi trứng bên trái của gà mái, và đường đi của quả trứng, từ buồng trứng cho đến khi nó sẵn sàng được sinh ra.
Hình minh họa quá trình tạo thành trứng bên trong vòi trứng của gà mái
Các loài động vật có vú điển hình có một cặp buồng trứng và vòi trứng. Còn ở hầu hết các loài chim, bao gồm cả gà thì chỉ có một buồng trứng và vòi trứng bên trái.
1.Buồng trứng
Hành trình của một quả trứng bắt đầu từ buồng trứng, nơi chứa các trứng đang phát triển, đó là một cái búi giống như chùm nho. Mỗi một con gà mái có một số lượng trứng hữu hạn. Sau khi đẻ một số trứng nhất định thì gà mái sẽ ấp. Hầu hết gà mái thường đẻ trứng trong suốt những năm đầu đời, thông thường nó đẻ một trứng mỗi một đến ba ngày, điều này còn tùy thuộc vào giống và tuổi của con gà. Gà mái sẽ tiếp tục đẻ trứng khi nó già, tuy nhiên, tổng số trứng, và chất lượng trứng sẽ suy giảm theo độ tuổi.
Hình minh họa buồng trứng của gà
2.Phễu vòi trứng
Mỗi lần buồng trứng phóng noãn, trứng sẽ rơi vào phễu vòi trứng, nằm ở đầu vòi trứng.
Trứng được giải phóng từ buồng trứng vào phễu vòi trứng
Ở đây, trứng được dẫn ra ngoài thông qua vòi trứng. Nếu có gà trống, sự thụ tinh sẽ diễn ra ở vùng phễu vòi trứng, trước khi các thành phần khác của trứng được hình thành. Dây treo trứng, một loại protein “dây thừng” màu trắng, có nhiệm vụ giữ lòng đỏ trứng ở trung tâm lòng trắng, được tạo thành khi trứng ở trong phễu vòi trứng.
Dây treo trứng được tạo thành khi trứng đi qua phễu vòi trứng
Mất ít nhất 30 phút để trứng di chuyển từ phễu vòi trứng xuống vùng bình lớn (magnum) của ống dẫn trứng.
3.Vùng bình lớn (magnum)
Ở vùng bình lớn, trứng được phủ lòng trắng bên ngoài.
Lòng trắng trứng được tạo thành trong vùng bình lớn
Quá trình này mất khoảng 3 giờ, sau khi được phủ lòng trắng, trứng tiếp tục di chuyển đến phần eo của ống dẫn trứng.
4.Eo ống dẫn trứng
Ở eo ống dẫn trứng, màng vỏ trứng được tạo thành xung quanh trứng, và bao phủ lấy lòng trắng trứng.
Màng vỏ trứng, góp phần tạo thành túi không khí bên trong trứng được hình thành ở vùng eo của vòi trứng
Quá trình này tương đối nhanh, mất khoảng một giờ trước khi trứng di chuyển đến tử cung.
5.Tử cung
Ở tử cung, vỏ ngoài của trứng và màu sắc trứng sẽ được hình thành
Lớp vỏ cứng bên ngoài và sắc tố vỏ trứng được tạo thành ở tử cung
Trứng trải qua giai đoạn lâu nhất ở tử cung, mất khoảng 20h để hoàn tất phần tạo hình, màu sắc và hình thành vỏ trứng.
Sắc tố vỏ trứng, tạo nên màu sắc của trứng, được tạo thành bởi tuyến tạo vỏ ở tử cung
Vỏ trứng chứa thành phần chính là calcium carbonate, được dẫn xuất từ sự tích trữ calcium bên trong cơ thể gà mái (47%), và calcium trong chế độ ăn uống (53%). Ta thấy vỏ trứng có hơn 50% calcium đến từ khẩu phần ăn, do đó khẩu phần ăn giàu calcium rất quan trọng để chắc chắn rằng vỏ trứng được cứng chắc.
6.Âm đạo
Âm đạo thực chất không dính dáng gì đến sự tạo thành trứng, tuy nhiên, nó phủ một lớp bảo vệ bên ngoài vỏ trứng gọi là biểu bì (cuticle), hay “phấn”, được hình thành xung quanh trứng chỉ ở giai đoạn trước khi gà đẻ. Lớp này hơi trơn như dầu trên bề mặt trứng, làm cho trứng được đẻ dễ dàng, và giúp bảo vệ trứng khỏi sự xâm nhập của vi khuẩn khi nó đi ngang qua lỗ hậu môn.
Túi khí được tạo thành khi màng trong và màng ngoài tách nhau ra, giữ cho trứng được mát ngay sau khi được sinh ra
Tổng thời gian tạo thành một quả trứng khoảng 25 giờ. Đối với gà mái đẻ mỗi trứng một ngày, sau mỗi quả trứng được đẻ vào buổi sáng, giữa 30 đến 75 phút sau, trứng tiếp theo sẽ rụng xuống phễu vòi trứng và quá trình lại tiếp tục bắt đầu.
7.Những trường hợp trứng bị lỗi
Bây giờ thì chúng ta đã hiểu rõ trứng được hình thành như thế nào. Khi một quả trứng bị lỗi được sinh ra, chúng ta có thể biết rõ là trứng bị lỗi ở giai đoạn nào.
- Trứng 2 lòng đỏ
Đôi khi, chúng ta thấy gà đẻ trứng có 2 lòng đỏ. Gà mái già thỉnh thoảng cũng đẻ trứng 2 lòng đỏ, nhưng đa phần xảy ra ở gà mái tơ, do thời gian rụng 2 trứng kế tiếp nhau quá nhanh. Trứng 2 lòng đỏ nếu dùng để ăn thì không có vấn đề gì cả, tuy nhiên nó không thích hợp cho việc làm giống. Mặc dù trứng 2 lòng đỏ thì to hơn trứng thường nhưng chúng thiếu các thành phần dinh dưỡng và khoảng không để hỗ trợ cho sự phát triển của 2 chú gà con, và 2 chú gà sinh đôi hiếm khi nở thành công nếu không có sự can thiệp của chúng ta.
- Trứng không có lòng đỏ
Gà mái tơ thường đẻ trứng không có lòng đỏ. Điều này xảy ra khi một đoạn mô buồng trứng, hay lớp lót vòi trứng bị tróc ra, và kích thích tuyến hạch ở vùng bình lớn (magnum) tiết ra lòng trắng trứng. Phần còn lại của quá trình tạo thành trứng có lẽ vẫn tiếp diễn bình thường, ngoại trừ một trứng không có lòng đỏ được sinh ra.
- Đốm máu và đốm thịt
Trứng khi soi sẽ phát hiện ra đốm máu và đốm thịt. Đối với trứng dùng làm thực phẩm, nó sẽ bị loại bỏ. Mặc dù trứng vẫn dùng tốt nhưng nó vẫn bị loại bỏ vì lý do thẩm mỹ. Đốm máu thường kết hợp với lòng đỏ. Sự đứt các mạch máu nhỏ trong quá trình rụng trứng là nguyên nhân gây ra đốm máu. Nếu bạn nuôi gà để lấy trứng thì bạn phải chú ý vấn đề này thường xuyên.
Đốm máu xuất hiện trên lòng đỏ trứng
Đốm thịt thường có màu nâu và thường kết hợp với lòng trắng trứng, do lòng trắng trứng được hình thành bao quanh trứng ở vùng bình (magnum) lớn của ống dẫn trứng, đốm thịt không phải do sự đứt các mạch máu nhỏ trong quá trình rụng trứng. Chúng được tạo thành khi một mẩu nhỏ lớp lót của vòi trứng tróc ra khi trứng đi ngang qua.
- Trứng vỏ mỏng hay không có vỏ ngoài
Đôi khi trứng sinh ra có vỏ mỏng, hay hoàn toàn không có lớp vỏ ngoài. Trứng không có vỏ ngoài không có hình dạng đặc trưng của một quả trứng. Thường thì lòng đỏ và lòng trắng tối thiểu phải được bao bọc trong lớp vỏ ngoài, nhưng do calcium carbonate không được tạo thành. Điều này thường dẫn đến kết quả là quả trứng trông như một quả bong bóng nước nhỏ. Điều này đôi khi xảy ra ở gà mái tơ mới đẻ lần đầu. Nếu gà mái tơ khỏe mạnh, vấn đề này sẽ được giải quyết nhanh chóng ở lần đẻ sau mà không cần phải can thiệp gì. Tuy nhiên nếu tình trạng này vẫn cứ kéo dài thì nên trao đổi với bác sĩ thú y. Do khi gà bị bệnh và phải uống thuốc, có thể thuốc chính là nguyên nhân gây ra tình trạng này. Tuy vậy khi các bác thấy gà mái nhà mình đẻ một quả trứng không có vỏ ngoài thì cũng đừng lo lắng quá, trứng không có vỏ hoặc vỏ mỏng đa phần liên quan đến khẩu phần ăn hoặc do lão hóa.
Quả trứng này được đẻ bởi một con mái già
vùng sẫm màu trên vỏ trứng là vùng vỏ mỏng
Lớp vỏ mỏng dễ dàng bị vỡ, cho thấy các phần còn lại của quả trứng vẫn bình thường.
Vỏ mỏng rất dễ vỡ, phần lòng đỏ và lòng trắng bên trong vẫn bình thường
Trong một trường hợp khác, một vùng của vở trứng bị mất màu do không được tổng hợp đều.
Vùng sáng màu trên vỏ trứng là nơi sắc tố không được tổng hợp, và có những hạt kết tụ trên bề mặt vỏ trứng
Quả trứng này được sinh ra bởi một con mái đẻ rất sai, nó sinh quả trứng này sau khi thay lông xong. Nếu nó chỉ xảy ra một lần thì không có gì phải lo ngại, nhưng nếu nó tiếp tục đẻ những quả trứng như thế nữa, nó cần phải được xem xét. Chúng ta biết rằng, vỏ trứng và màu sắc được tạo thành ở tử cung, do đó nếu có nhiều trứng khuyết tật được đẻ ra như vậy, có lẽ vấn đề nằm ở tử cung của con gà mái.
Đọc đến đây có lẽ các bác đã hiểu rõ trứng được tạo thành như thế nào. Thế nhưng vẫn còn một câu hỏi mà cho đến giờ vẫn chưa có lời giải đáp: "con gà và quả trứng, cái nào có trước....?"
Gà hay trứng?
Nguồn: bài viết và hình ảnh sưu tầm từ internet, dịch, biên tập và chỉnh sửa bởi Sondao.